İşletmenin internet sitesi ve dijital mağazası gerçekten kimin kontrolünde?
Erzurum’daki işletmeler için alan adı, mağaza ve Google hesabı kontrolü. Ajans değişiminde erişim, görsel lisansı ve teslim envanterini ayrı ayrı doğrulayın.
Ajansınız yarın değişse satışa kendi hesaplarınızla devam edebilir misiniz?
İnternet sitenizi yapan kişiyle çalışmayı bıraksanız alan adını yenileyebilir, mağazaya giriş yapabilir ve işletme e-postalarını okuyabilir misiniz? Ben bir sitenin işletmenin kontrolünde olup olmadığını önce bu soruyla değerlendiririm. Ekranda logonuzun görünmesi veya kurulum faturasının elinizde olması, günlük işin sizden bağımsız bir hesaba bağlı kalmadığını göstermez.
Erzurum merkezdeki bir mağazayı düşünelim: ürün fotoğraflarını bir fotoğrafçı hazırlamış, siteyi başka bir firma kurmuş, harita profilini ise işletmeden ayrılan bir çalışan açmış olsun. Bu bir müşteri hikâyesi değil, kontrol listesini somutlaştırmak için kurduğum örnek. Üç iş de tamamlanmış görünebilir; ama sağlayıcı değişiminde üç ayrı teslim konusu ortaya çıkar.
İşletme içindeki görev paylaşımını aile şirketlerinde yetki düzeni yazısında ele aldım. Buradaki mesele dışarıdan hizmet aldığınızda elinizde ne kaldığı. Yeni ajans aramadan önce hangi hesabın, hangi kaydın ve hangi kullanım hakkının sizde olduğunu bir sayfaya çıkarın.
Erişim, kayıtlı sahiplik ve kullanım hakkını ayrı sütunlara yazın
Bir mağaza paneline ürün ekleyebiliyor olabilirsiniz. Ancak kullanıcı ekleme, aboneliği yenileme veya hesabı kurtarma yetkiniz olmayabilir. Alan adında ise kayıt kuruluşunun tuttuğu kişi veya kuruluş bilgisi ayrıca kontrol edilir. Bir fotoğrafı bilgisayarınıza indirebilmeniz de onu istediğiniz kanalda, süresiz kullanabileceğiniz anlamına gelmez.
Bu nedenle teslim listesinde yalnız ‘şifre alındı’ kutusu bulunmasını yeterli görmüyorum. Aşağıdaki üç kontrol farklı kanıt ister. Platformdaki sahip veya yönetici rolü, şirketin hukuki temsil yetkisini kendiliğinden değiştirmez; kullandığınız hizmet içindeki erişimi tarif eder.
| Kontrol | İşletmenin sorusu | Bakılacak kanıt |
|---|---|---|
| Hesaba erişim | Kendi kullanıcımızla hangi işlemleri yapabiliyoruz? | Kullanıcı/rol ekranı ve bağımsız giriş denemesi |
| Alan adı kayıt bilgisi | Kayıtlı kişi veya kuruluş kim; yenilemeyi kim takip ediyor? | Kayıt kuruluşundaki bilgiler, yenileme tarihi ve doğrulama kanalı |
| İçeriğin kullanım hakkı | Bu görseli veya tasarımı yeni sitede kullanabilir miyiz? | Sözleşme, lisans kapsamı ve teslim edilen dosya listesi |
Alan adını taşımakla siteyi taşımak aynı işlem değil
Önce alan adının hangi kayıt kuruluşunda olduğunu bulun. .com gibi alan adlarında ICANN Lookup kayıt kuruluşunu bulmak için kullanılabilir; kayıtlı kişi ve iletişim bilgilerini kendi hesabınızdan veya kuruluşun doğrulama sürecinden teyit edin. Her bilginin herkese açık sorguda görünmesini beklemeyin. Yenileme bildiriminin kime gittiğini ve ödeme sorumlusunu da kaydedin.
Kayıt kuruluşunu değiştirmek, alan adının kayıtlı sahibini değiştirmek ve web sitesinin barındırıldığı yeri değiştirmek ayrı işlerdir. ICANN’ın transfer açıklaması bu yolları ayırıyor. Ajans değişiyor diye alan adını mutlaka başka bir kayıt kuruluşuna taşımak gerekmez. Hangi işlem gerekiyorsa onu seçin; kayıt veya sahiplik değişikliği sonrasında uygulanabilecek transfer kilitlerini güncel sağlayıcı belgesinden kontrol edin.
Cloudflare Registrar’ın hesaplar arası taşıma belgesi iyi bir örnek: kayıt iletişim bilgileri olduğu gibi taşınırken diğer yapılandırmalar taşınmıyor; yenileme sorumluluğu hedef hesaba geçiyor. Dolayısıyla alan adı yeni hesapta göründü diye site dosyalarının, DNS ayarlarının ve e-posta düzeninin de teslim edildiğini varsayamayız. Bu örnek Cloudflare Registrar’daki alan adları içindir; yalnız Cloudflare DNS kullanmak aynı kayıt hizmetini aldığınız anlamına gelmez.
.tr uzantılarında TRABİS ve hizmet aldığınız kayıt kuruluşunun işlemlerine bakın. Kayıt kuruluşu değişimi ile başka kişiye devir yine ayrı başlıklardır; gerekli form ve belgeleri ilgili kuruluştan öğrenin. .com alan adına .tr devir talimatı uygulamayın. DNS veya barındırma değişecekse site, e-posta ve doğrulama kayıtlarını teknik sorumluya birlikte kontrol ettirin; yalnız ana sayfanın açılması geçişin tamamlandığını göstermez.
Harita profilinde düzenleme yapabilmek, sahipliği devralmak değildir
Google İşletme Profili’nde sahip ve yönetici farklı rollerdir. Yönetici günlük işleri yapabilir; kullanıcı ekleyip kaldırma yetkisi sahiplerdedir. Birincil sahipliği ise mevcut birincil sahip aktarabilir. İşletme adına işlem yapan yetkili kişinin kendi Google hesabıyla davet edilmesi, ajansın ortak parolasını kullanmaktan daha açık bir erişim düzeni kurar.
15 Ekim 2026’da kontrol ettiğim Google yardım belgesi, yeni sahip veya yöneticiler için bazı işlemlerde yedi günlük sınırlama anlatıyor. Diğer kullanıcıları kaldırma ve birincil sahiplik aktarımı bu kapsama giriyor. Bu süre bütün günlük işlemlerin durduğu anlamına gelmiyor; fakat son gün yeni kullanıcı ekleyip bütün devri aynı gün bitirmeyi planlamamak gerekir.
Mağaza, reklam ve ölçüm hesaplarında da hizmetin kendi rollerini inceleyin. Hesabın kimliği, işletmenin yetkili kullanıcısı, ajans erişimi ve faturalandırma sorumlusu ayrı ayrı kayda geçsin. Bunların her platformda aynı adla veya aynı kapsamda bulunduğunu varsaymayın. Yeni hesap açmadan önce mevcut hesabın resmî devir veya erişim verme yolunu araştırın; geçmiş sipariş, yorum ve ölçüm kayıtlarını nasıl koruyacağınızı baştan sorun.
Ürün fotoğraflarının dosyası sizde, kullanım izni nerede?
Oltu’dan ürün satan bir işletmenin yeni mağaza tasarımına geçtiğini varsayalım. Eski fotoğrafları indirebiliyor olması, çekimi yapanla hangi kullanımın kararlaştırıldığını açıklamaz. Görsellerin kendi sitesi, pazaryeri ve ücretli reklamda kullanımı; düzenleme, süre ve başka sağlayıcıyla çalışma koşulları sözleşme veya lisans üzerinden netleşmeli.
Kültür ve Turizm Bakanlığı, eser niteliği için belirli koşullar bulunduğunu ve mali haklara ilişkin sözleşmelerin yazılı olup ilgili hakları ayrı ayrı göstermesi gerektiğini açıklıyor. Her ürün fotoğrafının hukuki niteliğine burada hüküm veremeyiz. Yine de yalnız dosyanın teslimine veya çekim bedelinin ödenmesine bakarak sınırsız hak edinildiğini varsaymamak gerekir. İnternette yayımlanmış bir görsel de bu nedenle kendiliğinden serbest kullanım malzemesi olmaz.
Fotoğrafın yanında logo, yazı tipi, tema ve eklentilerin hangi lisansla kullanıldığını sorun. Ajansın kendi aboneliğiyle sağladığı bir bileşenin yeni sağlayıcıda ayrıca lisans gerektirip gerektirmediğini öğrenin. Düzenlenebilir tasarım dosyası, kaynak kod veya veritabanı teslimi gerekiyorsa bunları isim ve biçimleriyle kapsama yazın. Sözleşmede olmayan bir teslimi yapılmış saymayın; belirsiz hak veya devir uyuşmazlığını uygun uzmanla çözün.
Kullanım hakkı netleşen görsellerin hangi ürünü gösterdiği de kayda bağlı kalmalı. Oltu taşı için ürün dosyası örneği, yakın çekim, ölçü ve ürün kodunu birlikte düzenlemeye yardımcı olur. Dosya tesliminde bu eşleşmeyi de koruyun.
Ajans görüşmesine bu envanteri götürün
Aşağıdaki tabloyu işletmenizin dosyasına kopyalayıp her satırın yanına sağlayıcı adı, hesap kimliği, sorumlu kişi, yenileme tarihi ve son kontrol tarihini ekleyebilirsiniz. Eksik bilgiye ‘ajans biliyor’ yerine ‘teyit bekleniyor’ yazın. Böylece görüşme genel bir güven tartışmasından çıkıp teslim edilecek somut işlere döner.
Parolaları, yedek giriş kodlarını ve alan adı transfer kodunu bu genel dosyaya koymayın. Envanter, erişimin nereden ve kim tarafından yönetildiğini göstersin; sırların tutulduğu, erişimi sınırlı güvenli saklama yerini ayrı belirleyin. Üçüncü kişilerin müşteri verilerini örnek dosyaya taşımadan da hesabı ve teslim kapsamını kaydedebilirsiniz.
| Varlık | Kayda geçecek bilgi | Teslimi nasıl kontrol edeceksiniz? |
|---|---|---|
| Alan adı | Kayıt kuruluşu, kayıtlı kişi/kuruluş, bitiş tarihi, bildirim kanalı | İşletmenin yetkili hesabından kayıt ve yenileme bilgilerinin görülmesi |
| DNS, site ve barındırma | Hizmetler, hesap rolleri, yedek ve yapılandırma kapsamı | Yetkili giriş; deneme ortamında dosya/veri geri yükleme ve bağlantı kontrolü |
| Kurumsal e-posta | Yönetici, posta kutuları, kurtarma yolu, abonelik | Yetkili kullanıcının giriş yapması; gönderme ve alma denemesi |
| Mağaza ve ödeme bağlantısı | Hesap kimlikleri, yetkiler, entegrasyon sorumlusu | Sağlayıcının test yöntemiyle sipariş ve ödeme bildiriminin eşleşmesi |
| Google İşletme Profili | Profil bağlantısı, birincil sahip, diğer sahip/yöneticiler | İşletme yetkilisinin kendi hesabında doğru rolü görmesi |
| Reklam ve ölçüm | Hesap/mülk kimlikleri, ajans erişimi, ödeme sorumlusu | Geçmiş rapor ve ayarlara uygun yetkiyle erişim |
| Fotoğraf, tasarım ve yazılım | Dosya listesi, lisans kapsamı, süre, abonelik sahibi | Dosyaların açılması ve yeni kullanımın sözleşmeyle karşılaştırılması |
Eski erişimi kapatmadan önce yeni düzeni deneyin
Devir teslimini tek bir ‘tamamlandı’ satırıyla kapatmayı doğru bulmuyorum. Hangi adımın kim tarafından kontrol edildiği yazılmalı. Aşağıdaki sıra, işletmenin kendi sağlayıcı koşullarına uyarlayabileceği çalışma önerim; her platformun birebir devir talimatı değildir.
Önce kapsamı ve kontrol gününü belirleyin. Sonra işletmenin yetkili kullanıcılarını ekleyip kendi cihazlarından giriş yapabildiklerini görün. Kurtarma kanallarının güncel ve erişilebilir olduğunu kontrol edin; çalışan erişimi keserek kurtarma denemesi yapmayın. Kullanılan çok faktörlü giriş ile yedek erişim yöntemini e-imza, 2FA ve passkey ayrımı rehberindeki sorularla ayrıca değerlendirebilirsiniz.
Dosya ve yapılandırma tesliminden sonra örnek işlemi izleyin: ürün bulunabiliyor mu, sağlayıcının uygun test yöntemiyle sipariş ve ödeme sonucu eşleşiyor mu, bildirim doğru posta kutusuna geliyor mu? Gereksiz gerçek tahsilat veya mali belge üretmeyin. Taşıma sırasında gelen yeni siparişlerin hangi sistemde kaldığını ve tekrar işlenmediğini de kontrol edin. Pazaryeri ile kendi sitesi karşılaştırmasında anlattığım kanal ayrımı, bu kayıtların nereden geldiğini takip etmeye yardımcı olur.
Yeni düzenin çalışması ve gerekli devirlerin bitmesi ardından eski ajansın erişimlerini gözden geçirin. Bitmiş görevin kullanıcı, oturum ve entegrasyon yetkilerini uygun yöntemle kaldırın; kullanılan erişim anahtarlarını bağımlı sistemleri bozmadan yenileyin. İşlem geçmişini, teslim kayıtlarını veya gerekli arşivi sırf ilişki bitti diye silmeyin. Bir adım eksikse onu, sorumlusunu ve tamamlanma kontrolünü açık bırakarak teslim tutanağına yazın.
- Kapsam: Hangi hesap, dosya ve lisans teslim edilecek?
- Erişim: İşletmenin yetkili kullanıcısı kendi hesabıyla girebiliyor mu?
- Süreklilik: Site, posta, sipariş ve ödeme bildirimi birlikte çalışıyor mu?
- Kapanış: Eski erişimler, açık işler ve saklanacak kayıtlar gözden geçirildi mi?
Devir dosyası işletmede kalsın, bir sonraki yenilemede tekrar açılsın
Erzurum merkezde veya ilçede çalışmanız bu hesabın mantığını değiştirmiyor. Hizmet aldığınız kişi başka şehirdeyse de yetkili hesabınız, yenileme takviminiz ve teslim kaydınız işletmede bulunmalı. Ben bu dosyayı yalnız bir anlaşmazlık çıktığında değil, sağlayıcı veya sorumlu kişi değiştiğinde açılacak çalışma kaydı olarak görüyorum.
Kontrolün sonunda bilmediğiniz bir alan adı sahibi, erişemediğiniz yönetici hesabı veya kapsamı belirsiz bir görsel lisansı çıktıysa yeni tasarım siparişinden önce o eksikliği çözün. Her şeyi tek firmaya yaptırmak mümkündür; yine de her hizmetin hesabını ve çıkış koşulunu ayrı görebilmelisiniz.
Mağazanın e-belge bağlantısı ve sertifika kurulumu için e-dönüşüm hizmetlerimizi inceleyebilirsiniz. Kullandığınız programı ve takıldığınız belge ya da kurulum adımını başvuru formunda paylaşın. Erzurum merkezde kurulum ve teknik destek sağlıyoruz. Hesap devri veya lisans uyuşmazlığı ise ilgili platformun, kayıt kuruluşunun ve gerektiğinde hukuk uzmanının değerlendirmesiyle yürütülmeli; formumuza parola, kurtarma kodu veya e-imza PIN’i göndermeyin.
Kaynaklar ve güncellik
İlk yayın: . Son içerik güncellemesi: . Başvuru ve uygulama koşulları için aşağıdaki resmî kaynakların güncel açıklamalarını inceleyin.
- ICANN — Alan adı kayıt kuruluşu, sahip değişimi ve barındırma ayrımı
- Cloudflare Registrar — Hesaplar arası alan adı taşıma ve yapılandırma sınırları
- TRABİS — .tr alan adlarında kayıt kuruluşu değişimi ve devir soruları
- Google — İşletme Profili sahipleri ve yöneticilerinin yetkileri
- Google — Birincil sahipliği aktarma ve yeni kullanıcı sınırlamaları
- Kültür ve Turizm Bakanlığı — Eser niteliği ve mali hakların devri
- Kültür ve Turizm Bakanlığı — İnternette yayımlanan fotoğrafın kullanımına ilişkin genel sorular
İçerik genel bilgilendirme amacı taşır. İşleminizin kapsamına göre sağlayıcınızın güncel koşullarını, ilgili kurumun düzenlemelerini ve gerektiğinde mesleki danışmanınızın değerlendirmesini esas alın.